Hoe houdt jouw organisatie eigenlijk rekening met laaggeletterdheid?

Zo’n 1 op de 5 mensen in Nederland heeft moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. In onze kenniseconomie levert dat veel problemen op: mensen lopen vast in contact met instanties en vinden het moeilijker om werk te vinden en te behouden.

Het is belangrijk dat werkgevers zich hier meer bewust van worden. Hoe houd je als organisatie rekening met laaggeletterdheid en hoe kun je medewerkers verder helpen?

Herken de signalen

Veel mensen koppelen laaggeletterdheid aan mensen die ongeschoold of praktisch geschoold zijn. Functionele laaggeletterdheid – waarbij iemand belemmerd wordt in het dagelijks functioneren – komt onder theoretisch opgeleiden weinig voor. Maar toch kan ook deze groep flink worstelen met taal, bijvoorbeeld door een taalontwikkelingsstoornis (TOS) en/of dyslexie. Een aantal signalen die mogelijk wijzen op laaggeletterdheid zijn:

• Geen punten en komma’s gebruiken
• Een slecht leesbaar handschrift
• Schriftelijke taken vermijden of uitstellen
• Niet overweg kunnen met instructies en handleidingen
• Stilstand in de ontwikkeling

Hoe kun je medewerkers helpen?

Denk of weet je dat een medewerker moeite heeft met lezen en schrijven, weet dan dit:

• Ga het gesprek voorzichtig aan. Vertel van je is opgevallen en vraag of zij/hij hulp nodig heeft.
• Op de website van Stichting Lezen en Schrijven is veel informatie te vinden, ook voor werkgevers. Het programma Taal werkt! ondersteunt werkgevers bij de aanpak van basisvaardigheden op de werkvloer.
• Pas je communicatie zo goed mogelijk aan met korte zinnen, zonder moeilijke woorden. We hebben het nadrukkelijk niet over Jip-en-Janneke-taal; makkelijke taal voor kinderen is niet hetzelfde als makkelijke taal voor volwassenen.

Wat kun je als werkgever nog meer doen?

Je zou als organisatie eens de volgende dingen kunnen overwegen:

• Weg met die motivatiebrief! Een sollicitatieproces staat vaak bol van geschreven tekst. Zowel in de vacaturetekst vanuit de organisatie, als in het cv en de motivatiebrief die de sollicitant moet aanleveren. En dat terwijl voor lang niet elke functie een goede beheersing van de (Nederlandse) taal nodig is. Houd de vacature kort en bondig en check via de website Is het b1? of de tekst toegankelijk is. Bedenk ook een alternatief voor het cv en de motivatiebrief, zoals je bij objectieve selectie doet.
•  Maak het visueel! Arbeidsovereenkomsten en cao’s zijn belangrijke documenten en natuurlijk wil je dat deze voor al je medewerkers te begrijpen zijn. Neem een voorbeeld aan CSU (pdf) en maak werk van toegankelijke taal en vormgeving.